Ngày 15 tháng 5 năm 2026, tại Hà Nội, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã chính thức tổ chức Lễ công bố Báo cáo Kinh tế tư nhân Việt Nam và Chỉ số Năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) năm 2025. Sự kiện đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của cộng đồng doanh nghiệp sau một năm triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 của Bộ chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. 

Sự kiện công bố năm nay không chỉ phác thảo một phương thức đánh giá PCI 2.0 hoàn toàn mới hướng vào thực chất điều hành, mà còn mang đến một bức tranh đa chiều cho tỉnh Vĩnh Long: vừa chỉ ra thách thức lớn khi chỉ số PCI của tỉnh nằm trong nhóm “Tương đối thấp”, nhưng đồng thời cũng ghi nhận sức bật nội sinh của cộng đồng doanh nghiệp địa phương với Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI) đứng thứ 04 cả nước. Sự đan xen giữa thể chế đầu vào và kết quả thị trường này chính là chiếc chìa khóa định hình lộ trình cải cách của tỉnh trong thời gian tới cụ thể như sau:

1. Đánh giá PCI 2.0 trong không gian hành chính mới và 6 nhóm chất lượng điều hành

Kỳ báo cáo năm nay là kỳ đầu tiên được thực hiện trên không gian hành chính mới gồm 34 tỉnh, thành phố. Một điểm khác biệt căn bản là VCCI đã quyết định không công bố bảng xếp hạng thứ tự cụ thể từ 1 đến 34 như thông lệ. Thay vào đó, PCI 2025 chuyển sang phân loại các địa phương thành 06 nhóm chất lượng điều hành (bao gồm: Rất tốt, Tốt, Khá, Trung bình, Tương đối thấp và Thấp) nhằm biến chỉ số này thành một "công cụ chẩn đoán" giúp nhận diện đúng các điểm nghẽn điều hành, thay vì tạo ra cuộc đua chạy theo thành tích thứ hạng.

Đáng chú ý, trong kỳ đánh giá này, không có tỉnh, thành phố nào trên cả nước đạt kết quả xếp vào nhóm chất lượng "Rất tốt". Do đó, tại hội nghị nhóm chất lượng điều hành "Tốt" đã trở thành thứ hạng cao nhất được ghi nhận, và các địa phương xuất sắc nằm trong nhóm này đã được vinh danh là các tỉnh, thành phố có chất lượng điều hành kinh tế tiêu biểu nhất năm 2025.

PGS.TS. Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phát biểu khai mạc Lễ công bố.

2. Vĩnh Long cần nỗ lực cải thiện vị trí trong nhóm "Tương đối thấp"

Theo phương thức đánh giá và phân nhóm mới của năm nay, Vĩnh Long hiện đang nằm trong nhóm có chất lượng điều hành tương đối thấp. Báo cáo PCI 2025 chỉ ra thực tế chung rằng khoảng cách giữa thiết kế chính sách ở Trung ương và năng lực thực thi tại cơ sở vẫn còn rất lớn. Đối với Vĩnh Long, đây là nội dung then chốt cần được các cấp chính quyền chú trọng đặc biệt để cải thiện trong thời gian tới. Tỉnh cần có sự chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy "quản lý" sang tư duy "đồng hành", từ việc chỉ tập trung giảm gánh nặng thủ tục sang chủ động kiến tạo năng lực cạnh tranh thực chất cho doanh nghiệp.

Bảng kết quả phân nhóm chất lượng điều hành PCI năm 2025 của tỉnh Vĩnh Long

3. Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI) – Thước đo mới về thực chất

Bên cạnh PCI, năm nay VCCI lần đầu tiên giới thiệu thêm Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI). Nếu PCI đo lường chất lượng "đầu vào thể chế" thì BPI tập trung đo lường "đầu ra thị trường", cụ thể là khả năng doanh nghiệp thực sự sống sót, sinh lời và năng lực đổi mới sáng tạo. Phân tích từ VCCI cho thấy cải cách thể chế thường có độ trễ khoảng 3 năm mới tác động đến hiệu quả kinh tế. Do đó, việc Vĩnh Long kiên trì tháo gỡ điểm nghẽn và cải thiện nhóm điều hành PCI ngay từ bây giờ sẽ là cơ sở nền tảng, mang tính quyết định để nâng cao hiệu quả hoạt động thực chất của khu vực tư nhân (BPI) trong tương lai.

Ông Nguyễn Duy Hưng, Thành viên Hội đồng quản trị Tân Hiệp Phát, chia sẻ tại sự kiện

Tổng kết Hội nghị đã gửi đi thông điệp mạnh mẽ rằng khu vực kinh tế tư nhân đang sẵn sàng bứt phá nếu các điểm nghẽn về thị trường, vốn và minh bạch chính sách được khai thông quyết liệt. Đối với tỉnh Vĩnh Long, đây là thời điểm để các cấp, các ngành nhìn nhận thẳng thắn các hạn chế và triển khai lộ trình cải cách dài hạn nhằm hỗ trợ doanh nghiệp hiệu quả hơn./.

Nguyễn Thanh Nguyên